top of page

SRC Belgesi Nedir, Nasıl Alınır? Türleri ve Sorgulama

  • Yazarın fotoğrafı: Ali Çetin
    Ali Çetin
  • 20 Mar
  • 16 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 2 gün önce

Hızlı Cevap: Ticari taşımacılıkta ehliyet tek başına yeterli değildir; sürücünün yaptığı işe uygun SRC kaydına da sahip olması gerekir. Ehliyet aracı kullanma yetkisini gösterirken, SRC belgesi bu taşıma işindeki mesleki uygunluğu belgelendirir. Gerekli SRC türü; taşımanın yolcu/yük ayrımına, yurtiçi/uluslararası kapsamına ve adayın muafiyet durumuna göre belirlenir.

SRC belgesi yalnız kart, çıktı veya kurs evrakı değildir; yapılan taşımaya uygun olması gereken resmî kayıttır. Başvuruya geçmeden önce taşıma türü, aracın kullanım amacı, faaliyet kapsamı ve muafiyet şartları birlikte kontrol edilmelidir.


İçindekiler


SRC Belgesi Seçimi: Taşıma Türüne Göre Doğru SRC Nasıl Belirlenir?


SRC 1, SRC 2, SRC 3, SRC 4 ve SRC 5 belge türleri taşıma türüne göre nasıl seçilir?

SRC Türü

Kullanım Alanı

Kapsam

SRC 1

Uluslararası yolcu taşımacılığı

SRC 2’yi de kapsar.

SRC 2

Yurtiçi yolcu taşımacılığı

Otobüs, minibüs ve benzeri ticari yolcu taşımalarında kullanılır.

SRC 3

Uluslararası yük ve eşya taşımacılığı

SRC 4’ü de kapsar.

SRC 4

Yurtiçi yük ve eşya taşımacılığı

Kamyon, kamyonet ve ticari yük taşıma faaliyetlerinde kullanılır.

SRC 5

Tehlikeli madde taşımacılığı

ADR kapsamındaki tehlikeli madde taşımalarında gerekir.

Kurye taşımacılığı

Taşımaya uygun SRC kontrolü

Kurye taşımacılığında tek ölçüt araç türü değildir; faaliyet belgesi, taşımanın ticari kapsamı ve sürücüden beklenen SRC uygunluğu birlikte değerlendirilir.

Doğru SRC türü araç adına göre değil, taşımanın senaryosuna göre belirlenir. Kamyonet özel kullanımda SRC gerektirmeyebilir; aynı araçla ticari eşya taşındığında SRC 4, yük sınır dışına çıktığında SRC 3, yurtiçi yolcu taşımada SRC 2, uluslararası yolcu taşımada SRC 1 değerlendirilir.


SRC Belgesi Nedir?


Ticari taşıma işinde sürücünün yalnız araç kullanabilmesi yeterli görülmez; yaptığı taşıma türüne uygun mesleki yeterlilik kaydının da bulunması gerekir. SRC belgesi bu uygunluğu resmî olarak belgeleyen kayıttır. Yalnız kurs tamamlama belgesi gibi düşünülmemelidir; karayolu denetimlerinde yapılan taşımaya uygun SRC belgesi olup olmadığı kontrol edilebilir.


SRC Belgesi Açılımı Nedir?


SRC, ticari taşımacılıkta mesleki yeterlilik kaydını ifade eder. Bu kayıt e-Devlet’te görüntülenebilir, barkodlu belgeye dönüştürülebilir ve gerektiğinde resmî doğrulama ekranından teyit edilebilir.


SRC Belgesi Ne İşe Yarar?


SRC belgesi, sürücünün ticari taşıma işine uygun mesleki yeterliliğe sahip olduğunu gösterir. Denetimde esas olan, belgenin yapılan faaliyete uygun olmasıdır.


SRC Belgesi Ehliyet Mi?


Hayır, SRC belgesi ehliyet değildir. Ehliyet, araç kullanma yetkisini gösterir. SRC belgesi ise ticari taşıma yapan sürücünün ilgili faaliyet için gerekli mesleki yeterlilik kaydını belgeleyen ayrı bir kayıttır. Bu nedenle iki belge aynı işlevi taşımaz.


B, C, D veya başka bir ehliyet sınıfı, tek başına SRC kaydı bulunduğunu göstermez. Ticari taşıma söz konusu olduğunda ilk kontrol ehliyetten değil, yapılan işin kapsamından başlar. Taşınan yük, eşya veya yolcuya göre sürücünün hangi SRC türüne ihtiyaç duyduğu ayrıca belirlenmelidir.


SRC Belgesi Kimlere Zorunlu?


Ticari yolcu, yük, eşya, kurye veya tehlikeli madde taşımacılığı yapan sürücülerde SRC ihtiyacı, yapılan işin kapsamına göre ortaya çıkar. Bu zorunluluk yalnız aracın adıyla belirlenmez; taşımanın ticari niteliği, yolcu veya yük/eşya kapsamı, tehlikeli madde durumu ve kurye faaliyeti ayrı ayrı değerlendirilmelidir.


SRC 1, SRC 2, SRC 3, SRC 4 ve SRC 5 Nedir?


SRC belgeleri, taşımacılığın türüne göre SRC 1, SRC 2, SRC 3, SRC 4 ve SRC 5 olarak ayrılır. Kurye taşımacılığı ise SRC 1–5 gibi ayrı bir sınıf olarak değil; yapılan taşıma, kullanılan araç ve faaliyetin niteliğine göre uygun SRC şartı üzerinden değerlendirilmelidir. Başvuru öncesinde hangi taşıma için hangi belgenin gerektiği netleştirilmelidir.


SRC 1 Nedir?


SRC 1, uluslararası yolcu taşımacılığı yapan sürücüler için düzenlenen mesleki yeterlilik belgesidir. Uluslararası yolcu taşıma faaliyeti, yurtiçi yolcu taşımacılığına göre daha geniş kapsamlı kabul edilir. Bu kapsam nedeniyle SRC 1 sahibi olan sürücü, yurtiçi yolcu taşımacılığı tarafında SRC 2 kapsamındaki kullanımı da karşılamış olur.


SRC 2 Nedir?


SRC 2 belgesi, Türkiye içinde ticari yolcu taşıyan sürücülerin sahip olması gereken mesleki yeterlilik kaydını ifade eder. Otobüs, minibüs veya benzeri ticari yolcu taşıma faaliyetlerinde bu belge türü öne çıkar. Yolcu taşımacılığı yapılacaksa belge seçimi yük ve eşya taşımacılığıyla karıştırılmamalıdır.


SRC 3 Nedir?


SRC 3, uluslararası yük, eşya ve kargo taşımacılığı yapan sürücüler için düzenlenir. Uluslararası eşya ve kargo taşımacılığı daha geniş kapsamlı olduğu için SRC 3 belgesi, SRC 4 belgesini de kapsar.


SRC 3 belgesi, uluslararası yük taşımalarında yalnız belge adıyla değil; sınır geçişi, UBAK kullanımı ve lojistik operasyonun kapsamıyla birlikte ele alınmalıdır. Bu belge türünde yenileme ve süre takibi de ayrıca önem kazanır.


SRC 4 Nedir?


SRC 4, yurtiçi yük, eşya ve kargo taşımacılığı yapan sürücüler için kullanılan belgedir. Kamyon, kamyonet veya ticari amaçla yük taşıyan araçlarda yapılan faaliyete göre SRC 4 ihtiyacı doğabilir.


Burada kritik ayrım, aracın adı değil taşımanın ticari niteliğidir. Kendi özel kullanımında araç kullanan biriyle ticari amaçla yük taşıyan biri aynı şekilde değerlendirilmez.


SRC 5 Nedir?


SRC 5 belgesi, ADR kapsamındaki tehlikeli madde taşımalarında sürücünün ayrıca değerlendirilmesi gereken mesleki yeterlilik kaydıdır. Akaryakıt, kimyasal ürün, yanıcı madde, patlayıcı madde veya benzeri riskli yüklerin taşınmasında bu belge, genel SRC belgelerinden farklı bir uzmanlık alanı oluşturur.


SRC 5, genel SRC belgelerinden daha teknik bir yapıya sahiptir. Eğitim, sınav, yenileme ve geçerlilik tarafında daha dikkatli takip edilmesi gerekir. Bu nedenle tehlikeli madde taşımacılığı yapan sürücüler belge süresini ve yenileme şartlarını düzenli kontrol etmelidir.


Kurye Taşımacılığında SRC Şartı Nasıl Değerlendirilir?


Kurye gönderisi taşımacılığında, yapılan işe uygun mesleki yeterlilik belgesi ihtiyacı ayrıca değerlendirilir. Sürücünün SRC durumu, kurye işletmeciliği, faaliyet belgesi, kullanılan araç ve taşımanın niteliği birlikte kontrol edilmelidir. Kurye taşımacılığına özel başvuru ve kapsam bilgileri SRC Kurye belgesi sayfasında daha ayrıntılı açıklanır.


Hangi SRC Belgesi Hangi Araçlar İçin Gerekli?


SRC zorunluluğu yalnız araç adına bakılarak belirlenmez. Asıl ölçüt, yapılan ticari taşıma faaliyetidir. Aynı araç sınıfı, farklı kullanım amacında farklı belge ihtiyacı doğurabilir.

Araç / Faaliyet

Uygun SRC Türü

Not

Yurtiçi ticari yük taşıyan kamyonet

SRC 4

Taşıma ticari nitelikteyse değerlendirilir.

Uluslararası yük taşıyan kamyon veya tır

SRC 3

SRC 3, SRC 4’ü de kapsar.

Yurtiçi servis, minibüs veya otobüs

SRC 2

Yolcu taşımacılığı kapsamında değerlendirilir.

Uluslararası yolcu taşımacılığı

SRC 1

SRC 1, SRC 2’yi de kapsar.

Tehlikeli madde taşıyan araç

SRC 5

ADR kapsamı ayrıca kontrol edilmelidir.

Ticari kurye faaliyeti

Taşımaya uygun SRC kontrolü

Kullanılan araç, faaliyet belgesi ve taşımanın niteliği ayrıca değerlendirilir.

Bu tabloda araç türü tek başına yeterli ölçüt değildir; taşımanın ticari niteliği ve kapsamı birlikte değerlendirilmelidir.


SRC Belgesi Ehliyette Görünür Mü?


SRC belgesi ehliyette görünür mü ve ehliyet ile SRC belgesi arasındaki fark nedir?

Fiziksel ehliyet kartında SRC, yeni bir sürücü sınıfı gibi yer almaz; kontrol genellikle e-Devlet ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı kayıtları üzerinden yapılır. Burada ayrım nettir: ehliyet aracı kullanma hakkını, SRC kaydı ise ticari taşıma işindeki mesleki yeterliliği gösterir.


SRC belgesinin e-Devlet’te görünmesi, ilgili belge kaydının sistemde oluştuğunu gösterir. Sorgulama sonucu; belge türü, başvuru yolu, sınav sonucu, muafiyet kontrolü ve sistem kayıtlarının güncellenme zamanına göre değişebilir.


SRC Belgesi Nasıl Alınır?


SRC belgesi iki farklı yolla alınır. İlk yol, ehliyet bilgisine göre yapılan muafiyetli başvurudur. İkinci yol ise yetkili kurumdan eğitim alıp sınava girmektir. Hangi yolun kullanılacağı, adayın ehliyet geçmişine ve başvuru şartlarına göre belirlenir.


Muafiyetli başvuru e-Devlet üzerinden yapılır. Ehliyet şartlarını sağlayamayan kişiler ise eğitim ve sınav yoluna gider. Bu yüzden SRC belgesi alma sürecinde ilk karar, kişinin muafiyetli başvuru hakkı olup olmadığını kontrol etmektir.

Başvuru Yolu

Kimler İçin Uygun?

Süreç

Muafiyetli başvuru

SRC 1, SRC 2, SRC 3 ve SRC 4 için ehliyet tarihi ve sınıfı uygun olan, başvuru tarihinde 66 yaşını doldurmamış sürücüler

e-Devlet üzerinden başvuru yapılır, uygunluk kontrol edilir, belge ücreti ödenir ve barkodlu belge oluşturulur.

Eğitim ve sınav yolu

Muafiyet şartını sağlamayan sürücüler

Yetkili kuruma kayıt olunur, eğitim tamamlanır, elektronik sınava girilir ve başarılı olunca belge kaydı oluşur.

SRC Belgesi Nereden Alınır?


Muafiyet hakkı olan adaylar başvuruyu e-Devlet Muafiyetli SRC Belgesi Başvuru hizmetinden yapar. Sistem başvuruyu onayladığında aday önce ödeme adımını tamamlar. Ardından barkodlu SRC çıktısı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme hizmeti üzerinden hazırlanabilir.


Muafiyet kapsamına girmeyen adaylar ise yetkili eğitim kurumlarına başvurur. Mesleki yeterlilik eğitimi, yalnız yetkili kurumlar üzerinden yürütülen resmî bir süreçtir. Bu nedenle kurs yoluyla başvuru yapacak adayın eğitim kurumunun yetkisini kontrol etmesi gerekir.


SRC Belgesi Başvurusu Nasıl Yapılır?


Başvuru önce doğru belge türünü seçmekle başlar. Çünkü yolcu, eşya, kurye ve tehlikeli madde taşımalarında belge türü değişir. Muafiyetli başvuru yapacak kişi e-Devlet’te ehliyet verisine göre işlem yapar. Kurs yolunu kullanacak kişi ise doğrudan yetkili eğitim kurumuna kayıt yaptırır.


Muafiyetli başvuruda iki kritik nokta vardır. İlki ehliyet uygunluğudur. İkincisi yaş sınırıdır. Başvuru tarihinde 66 yaşını dolduran kişilerin muafiyetli başvurusu kabul edilmez. Muafiyetli başvuruya geçmeden önce adayın üç noktayı aynı anda netleştirmesi gerekir: yaşı, ehliyetinin uygunluğu ve almak istediği SRC türü. Bu üçlüden biri uyumsuzsa başvuru farklı bir yola dönebilir.


Başvuruya geçmeden önce adayın hangi SRC türüne ihtiyaç duyduğunu ve muafiyet hakkı bulunup bulunmadığını netleştirmesi gerekir. Kurs yoluna gidilecekse eğitim takvimi, sınav süreci, evrak listesi ve ödeme kalemleri ayrıca teyit edilmelidir.


SRC Belgesi Alma Süreci Nasıl İlerler?


Muafiyetli başvuruda süreç daha kısa ilerler. Başvuru yapılır, belge ücreti yatırılır ve barkodlu belge oluşturulur. Muafiyet hakkı yoksa süreç kurs kaydıyla başlar. Aday, yetkili kurumda eğitim aşamasını tamamladıktan sonra elektronik sınav takvimine alınır.


1 Mayıs 2026’dan itibaren SRC sınavlarında yeni dönem başlamıştır. Bu tarihten itibaren sınavlar elektronik ortamda ve yalnız teorik olarak uygulanır. Uygulama sınavı kaldırılmıştır. Başarı değerlendirmesinde eşik 60 puandır; elektronik sınav sonucunda bu puana ulaşan adayın sınavı geçmiş kabul edilmesi gerekir. Bu sınav yapısı, MEB SRC sınav duyurusu esas alınarak değerlendirilmelidir.


SRC Belgesi Ücreti ve Fiyatı Neye Göre Değişir?


SRC belgesi fiyatı tek kalemden oluşmaz. Kurs ders ücreti, sınav ücreti ve belge düzenleme ya da başvuru ödemeleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir. Ders ücretleri ilgili yıl için valiliklerde oluşturulan komisyonlar tarafından belirlenebilir; sınav ücretleri ise MEB tarafından ilan edilir. Güncel maliyet hesabı yapılırken kurs bedeli ile resmî ödeme kalemleri birbirinden ayrılmalıdır.


SRC Belgesi Alma Şartları Nelerdir?


SRC belgesi şartları; başvuru yolu, belge türü, ehliyet uygunluğu ve muafiyet durumuna göre değerlendirilir. Muafiyet şartını sağlamayan adaylar yetkili kurumdan eğitim alıp elektronik sınava girer.


Eski Ehliyet Sahipleri SRC Muafiyetinden Yararlanabilir Mi?


Eski ehliyet sahipleri, ehliyet tarihi, ehliyet sınıfı ve başvuru yaşı uygun olduğunda SRC 1, SRC 2, SRC 3 veya SRC 4 için muafiyetli başvuru yapabilir. Şartları sağlamayan sürücüler ise yetkili kurumdan eğitim alıp elektronik sınava girerek belge sürecini tamamlamalıdır.


SRC Belgesi İçin Yaş Sınırı Nedir?


Muafiyetli başvuruda en net yaş sınırı üst yaştır. Başvuru tarihinde 66 yaşını dolduran kişilerin müracaatı kabul edilmez. Bu kural özellikle muafiyetli başvuruda doğrudan belirleyicidir.


Kurs ve sınav üzerinden ilerleyen adaylarda yaş konusu tek başına karar verdirmez. Değerlendirme; adayın ehliyeti, almak istediği SRC belgesi ve ilgili başvuru şartları birlikte okunarak yapılır. Bu nedenle yaş bilgisi tek başına değil, başvuru yolu ve belge türüyle birlikte kontrol edilmelidir.


SRC Belgesi İçin Ehliyet Şartı Var Mı?


Evet, ehliyet şartı sürecin merkezindedir. Muafiyetli başvuru doğrudan ehliyet verilerine göre yapılır. Ehliyet şartlarını sağlamayan kişiler eğitim ve sınav yoluna yönlendirilir. Bu nedenle ehliyet, yalnız destek evrakı değil, başvuru yolunu belirleyen ana ölçüttür.


Ehliyet sınıfı, ehliyet tarihi ve belge türü birlikte değerlendirilmelidir. Bu alanlardan biri uygun değilse muafiyetli başvuru mümkün olmayabilir. Muafiyet hesabında adayın yalnız ehliyet sahibi olması yeterli değildir; mevcut ehliyet sınıfı, belgenin veriliş tarihi ve hedeflenen SRC türü aynı tabloda düşünülmelidir.


SRC Belgesi İçin Sağlık Raporu Gerekli Mi?


Genel başvuru evrakı içinde sağlık raporu her durumda standart zorunlu belge olarak öne çıkmayabilir. Ancak yaş, sürücü uygunluğu ve belge geçerliliği tarafında sağlık konusu önem kazanabilir. Özellikle ileri yaş ve ticari taşımacılık uygulamalarında sürücünün uygunluğu ayrıca değerlendirilmelidir.


Sağlık raporu konusu, başvuru yapılacak kurumun güncel evrak listesine ve alınacak SRC türüne göre kontrol edilmelidir. Her aday için aynı evrak sonucuna varmak doğru olmaz.


SRC Belgesi İçin Psikoteknik Gerekli Mi?


Psikoteknik belgesi, bazı ticari taşıma faaliyetlerinde SRC belgesiyle birlikte kontrol edilen ayrı bir sürücü uygunluk raporudur. SRC belgesi mesleki yeterliliği, psikoteknik ise sürücünün dikkat, algı, refleks ve psikomotor uygunluğunu gösterir. Ticari taşıma planlanıyorsa kontrol listesi yalnız SRC ile sınırlı tutulmamalıdır. Yapılan işin niteliğine göre psikoteknik raporun gerekip gerekmediği de ayrıca değerlendirilmelidir.


SRC Belgesi İçin Hangi Belgeler Gerekli?


SRC başvurusunda istenen belgeler, seçilen başvuru yoluna göre değişir. Muafiyetli başvuruda işlem e-Devlet üzerinden yürür; eğitim ve sınav yoluyla yapılan başvuruda evrak yetkili kuruma teslim edilir.

Temel evraklar genellikle kimlik bilgisi, sürücü belgesi fotokopisi, öğrenim belgesi ve ilgili program başvuru dilekçesidir. Kurum uygulamasına ve belge türüne göre ek belge istenebilir.


Başvuru Evrakları Nelerdir?


Kurs yoluyla yapılan başvuruda ilk evrak, ilgili programı belirten başvuru dilekçesidir. Buna kimlik bilgileri eklenir. Sürücü belgesi fotokopisi ve öğrenim belgesi de dosyanın temel parçalarıdır. Eğitim kurumu, genel şartlara ek olarak özel şartlar isteyebilir.


Kurs yoluyla başvuruda evraklar tamamlanmadan kayıt dosyası netleşmeyebilir; bu durum eğitim planı, sınav başvurusu ve belge sürecinin gecikmesine neden olabilir.


Ehliyet tarihi ve sınıfı muafiyet için yeterli olan adaylarda süreç kurs dosyasıyla başlamaz; başvuru doğrudan e-Devlet’teki Muafiyetli SRC Belgesi Başvuru hizmeti üzerinden ilerler. Sistem uygunluk verdiğinde aday ödeme adımına geçer. Ödeme tamamlandıktan sonra barkodlu belge, Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme hizmetinden hazırlanabilir.


Eksik Evrak Süreci Nasıl Etkiler?


Eksik evrak, başvurunun ilerlemesini doğrudan yavaşlatır. Eğitim ve sınav yoluyla yapılan başvuruda evrak tam değilse dosya uzar veya tamamlatılır. Bu da kayıt ve sınav planını etkileyebilir.


Muafiyetli başvuruda da eksik veya uygunsuz bilgi sonucu değiştirir. Ehliyet şartlarını sağlayamayan kişiler SRC 1, SRC 2, SRC 3 ve SRC 4 için muafiyetli yoldan ilerleyemez. Böyle durumlarda eğitim ve sınav yolu gündeme gelir.


SRC Belgesi Eğitimi Nasıl Olur?


SRC eğitimi, alınacak belge türüne göre yetkili kurumlarda yürütülen mesleki eğitim sürecidir. Ders süresi, devam şartı ve içerik belgeye göre değişebilir. SRC 5 tarafında ADR temel, tanker, Sınıf 1 ve Sınıf 7 gibi teknik modüller ayrıca değerlendirilebilir.


SRC Eğitiminde Hangi Konular Anlatılır?


SRC eğitiminde anlatılan konular belge türüne göre değişir. Yolcu taşımacılığında yolcu güvenliği ve taşıma kuralları, yük/eşya taşımacılığında yükleme ve güvenli sevk kuralları, tehlikeli madde taşımacılığında ise ADR kapsamı, işaretleme ve acil durum süreçleri öne çıkar.


Eğitim Süresi Neye Göre Değişir?


Eğitim süresi, alınacak SRC türüne göre değişir. Genel SRC eğitimlerinde ders yapısı ve toplam süre, seçilen belgeye göre farklılaşabilir. SRC eğitim süresi belirlenirken belge türü esas alınır; yolcu, yük/eşya ve SRC 5 kapsamındaki eğitimler aynı süre mantığıyla değerlendirilmemelidir.


SRC 5’te eğitim süresi, taşınacak tehlikeli maddenin niteliğine göre seçilen ADR modülüne bağlı olarak planlanır. ADR temel eğitimi, tanker eğitimi, Sınıf 1 ve Sınıf 7 gibi alanlar ayrı program yapısı oluşturabilir. Bu nedenle tehlikeli madde tarafında toplam süre, alınacak modüle göre uzayabilir.


SRC Belgesi Almak Zor Mu?


SRC belgesi almak, doğru belge türünü seçen ve süreci düzenli takip eden aday için yönetilebilir bir süreçtir. Süreci zorlaştıran asıl nokta yanlış belge seçimi, eksik evrak, devamsızlık ve sınav hazırlığını hafife almaktır.


SRC 5 sürecinde disiplin daha önemlidir. Bu alanda aday yalnız genel SRC bilgisini değil, taşınan maddenin risk yapısına göre daha teknik kuralları da öğrenmek zorundadır. Özellikle tanker, patlayıcı veya radyoaktif madde gibi alanlarda temel SRC mantığı yeterli değildir.


SRC Belgesi Sınavı Nasıl Yapılır?


SRC belgesi elektronik sınav süreci, 60 puan barajı ve teorik sınav yapısı

SRC sınavlarında 1 Mayıs 2026’dan sonra uygulanan yapı değişmiş ve süreç elektronik teorik sınav merkezli hale gelmiştir. Bu tarihten itibaren SRC sınavları elektronik ortamda ve yalnız teorik sınav olarak yapılır. Uygulama sınavı düzenlenmez. Sınav sonucunda adayın başarılı kabul edilmesi için elektronik sınav puanının en az 60 olması gerekir.


SRC Belgesi Alırken Sorulan Sorular Nasıldır?


Sorular, seçilen SRC türüne göre hazırlanır. Bu yüzden yolcu, yük, kurye ve SRC 5 içeriği aynı değildir. Adaydan yaptığı taşıma alanına uygun bilgi beklenir. Sınav mantığı, belge türüyle doğrudan bağlantılıdır.


Sınavda belge türüne göre trafik güvenliği, taşıma kuralları, yolcu veya yük taşımacılığı sorumlulukları, mesleki yeterlilik bilgisi ve SRC 5 için tehlikeli madde taşımacılığına ilişkin teknik başlıklar öne çıkabilir.


Çıkmış sorular çalışmayı destekleyebilir. Ancak yalnız soru ezberlemek yeterli değildir. Belge türünün kapsamını, taşıma kurallarını ve temel mesleki sorumlulukları anlamak daha güvenli bir hazırlık sağlar.


SRC Belgesi Geçme Notu ve Baraj Puanı Kaçtır?


1 Mayıs 2026’dan sonraki elektronik sınavda başarı barajı 60 puandır. 60 ve üzeri puan alan aday başarılı sayılır. Başarısız olan adaylar, sınav ücretini ödeyerek yeniden sınava girebilir.


Burada dikkat edilmesi gereken nokta, bu değişikliğin SRC sınav sistemiyle ilgili olmasıdır. Genel ehliyet sınavı veya başka sınav türleriyle karıştırılmamalıdır.


SRC Belgesi Direksiyon Sınavı Var Mı?


1 Mayıs 2026 sonrası SRC sınavında değerlendirme direksiyon ya da uygulama aşamasıyla değil, elektronik teorik sınav üzerinden yapılır. Yeni sistemde sınav elektronik ortamda teorik olarak uygulanır.

Bu nedenle SRC sınavı, ehliyet direksiyon sınavı gibi değerlendirilmemelidir.


Eski sistemle ilgili bilgiler hâlâ bazı kaynaklarda görülebilir. Güncel değerlendirme yapılırken tarih dikkate alınmalıdır. Sınav sistemi için en güvenli yaklaşım, MEB’in güncel duyuruları ve yetkili kurum açıklamalarını takip etmektir.


Başvuru Sonrası SRC Kaydı: e-Devlet’te Kontrol Süreci


SRC kaydının görünme süresi başvuru yoluna göre değişir. Muafiyetli başvuruda uygunluk ve ödeme adımı belirleyicidir; kurs yolunda ise eğitim, sınav, sonuç ve sistem kaydı birlikte ilerler.


Eğitim ve Sınav Yoluyla Başvuruda Süre


Eğitim ve sınav yoluyla yapılan başvuruda önce kurs kaydı, eğitim süreci ve sınav aşaması tamamlanır. Sınav sonucu açıklandıktan ve belge işlemleri tamamlandıktan sonra SRC kaydı e-Devlet üzerinden sorgulanabilir hale gelir. Belgenin sisteme yansıma zamanı; kursun planladığı eğitim takvimine, sınav gününe ve sonuçların ilgili kayıtlara işlenme hızına göre farklılık gösterebilir.


Eğitim ve sınav yoluyla alınan SRC belgelerinde kullanıcıların yalnız sınav tarihine değil, sonuçların sisteme işlenme sürecine de dikkat etmesi gerekir. Sınavdan başarılı sonuç alınsa bile belge kaydının e-Devlet ekranına yansıması için ayrıca sistem işleme süreci gerekebilir.


Muafiyetli Başvuruda Süre


Muafiyetli SRC başvurusunda kişinin şartları sağlaması gerekir. Muafiyetli başvuruda kayıt, kurs ve sınav aşamalarına bağlı olmadığı için uygunluk ve ödeme adımı tamamlandığında e-Devlet ekranında daha hızlı görünür hale gelebilir. Ancak her başvuruda işlem süresi aynı değildir; kişinin ehliyet tarihi, belge türü ve başvuru uygunluğu kontrol edilir.


Muafiyetli başvuruda aday önce başvuru uygunluğunu kontrol eder, ardından ödeme aşamasını tamamlar ve son olarak barkodlu belgeyi Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme ekranından oluşturur.


Muafiyetli başvuruda temel avantaj, eğitim ve sınav sürecine girilmeden başvuru yapılabilmesidir. Buna rağmen başvurunun uygun bulunması, belge türünün doğru seçilmesi ve sistem kaydının oluşması gerekir.


Sınav Sonucu e-Devlet’e Ne Zaman Yansır?


SRC sınav sonucu ve belge kaydı aynı anda görünmeyebilir. Sınavdan sonra sonuçların sisteme işlenmesi, belge kaydının oluşturulması ve e-Devlet tarafında sorgulanabilir hale gelmesi için kısa bir işlem süreci olabilir.


Bu nedenle sınavı geçen kişinin belge kaydını e-Devlet üzerinden belirli aralıklarla kontrol etmesi gerekir. Kayıt ekranda yoksa kontrol sırası sonuçtan başlamalıdır: sınav sonucu sisteme işlenmiş mi, kurs tarafında tamamlanmamış adım kalmış mı, başvuru dosyasında bekleyen işlem var mı? Bu üç nokta netleşmeden “belge yok” sonucu çıkarılmamalıdır.


SRC Belgesi Nereden ve Nasıl Sorgulanır?


SRC belgesi e-Devlet üzerinden nasıl sorgulanır ve barkodlu belge nasıl oluşturulur?

SRC belgesi e-Devlet üzerinden sorgulanır. Bu işlem için kullanılan resmî ekran, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme hizmetidir. Aynı hizmet üzerinden belge görüntülenebilir ve barkodlu mesleki yeterlilik belgesi düzenlenebilir.


Başvuru ekranı ile sorgulama ekranı aynı değildir. Muafiyetli başvuru, Muafiyetli SRC Belgesi Başvuru hizmetinden yapılır. Belgenin görüntülenmesi, doğrulanması ve barkodlu belge oluşturulması ise mesleki yeterlilik sorgulama ekranı üzerinden yürür.


SRC Belgesi e-Devlet Üzerinden Sorgulanır Mı?


Evet, SRC belgesi e-Devlet üzerinden sorgulanır. Doğru hizmet adı Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme ekranıdır. Sorgulama yapılırken hizmet adının doğru seçilmesi önemlidir; başvuru sayfasına giren kullanıcı belgeyi göremez, belge ekranına giren kullanıcı ise yeni muafiyet başvurusu başlatamaz. Bu yüzden sorgulama için doğrudan bu ekran kullanılmalıdır.


Sorgulama sonucunda kişinin adına kayıtlı mesleki yeterlilik belgeleri görüntülenir. Belge türü, kayıt durumu ve barkodlu belge oluşturma seçenekleri sistem üzerinden kontrol edilebilir.


SRC Belgesi e-Devlet’te Nasıl Görünür?


Belge, mesleki yeterlilik hizmetleri içinde görünür. Belge ücreti ve kayıt süreci tamamlandıktan sonra barkodlu belge oluşturulabilir. Fiziksel kart beklemek yerine e-Devlet üzerinden oluşturulan barkodlu belge kullanılabilir.


Belgenin görünmemesi, her zaman belgenin olmadığı anlamına gelmez. Belge ekranda görünmüyorsa tek bir nedene odaklanmak doğru olmaz; başvurunun hangi yoldan yapıldığı, işlemin tamamlanma aşaması, sınav kaydının işlenmesi, ödeme durumu ve sistemin güncellenme zamanı ayrı ayrı incelenmelidir.


e-Devlet’ten SRC Belgesi Nasıl Oluşturulur?


e-Devlet’e giriş yaptıktan sonra arama alanına Mesleki Yeterlilik Belgesi Sorgulama/Düzenleme yazılır. Açılan resmî hizmet ekranında önce kişinin adına kayıtlı mesleki yeterlilik bilgisi kontrol edilir. Kayıt oluşmuşsa barkodlu SRC belgesi aynı ekran üzerinden hazırlanabilir. Muafiyetli başvuru yapılacaksa işlem, Muafiyetli SRC Belgesi Başvuru hizmetinden ayrıca yürütülmelidir.


Barkodlu SRC Belgesi Nasıl Doğrulanır?


Barkodlu SRC belgesi, e-Devlet Belge Doğrulama hizmeti üzerinden kontrol edilebilir. Barkod numarası girildiğinde sistem, belgenin resmî kayıtlarda karşılığı olup olmadığını gösterir. Bu kontrol; işe girişte, yol denetiminde veya belge geçerliliği teyidinde hızlı bir doğrulama adımı olarak kullanılabilir.


Örneğin işe girişte sürücüden barkodlu SRC belgesi istendiğinde, belge üzerindeki barkod numarası e-Devlet Belge Doğrulama ekranında kontrol edilerek belgenin sistemde geçerli şekilde oluşturulup oluşturulmadığı teyit edilebilir.


T.C. Kimlik No ile SRC Sorgulama Yapılır Mı?


SRC belgesi sorgulaması e-Devlet kimlik doğrulamasıyla yapılır. SRC kaydını görmek isteyen kullanıcı önce kendi e-Devlet hesabında kimlik doğrulamasını tamamlar. Girişten sonra işlem, Mesleki Yeterlilik

Belgesi Sorgulama/Düzenleme hizmeti üzerinden yürütülür.


Sorgulama kişisel veri içerdiği için işlem, kişinin kendi e-Devlet hesabı üzerinden güvenli şekilde yapılmalıdır.


SRC Belgesi Geçerlilik Süresi Ne Kadardır?


SRC 5 belgesi tehlikeli madde taşımacılığı ve ADR kapsamındaki sürücüler için yenileme süreci

SRC belgesinde geçerlilik ve yenileme, belge türüne göre değerlendirilir. SRC 5 belgesi 5 yıl geçerlidir; yenileme için belge süresinin son yılında yetkili eğitim kuruluşundan eğitim alınması ve Bakanlık sınavında başarılı olunması gerekir.


SRC 3 için 35 saatlik yenileme eğitimi her sürücüye genellenmemelidir. Bu konu özellikle SRC 3 belgesi 5 yılı geçen ve UBAK izin belgesiyle uluslararası taşıma yapacak sürücüler açısından takip edilmelidir.


SRC Belgesi Nasıl Yenilenir?


Yenileme sürecinde belge türü, taşıma alanı ve güncel kurum duyuruları birlikte kontrol edilmelidir. SRC 5 için süre takibi doğrudan önemlidir; SRC 3 için ise UBAK kapsamı ve uluslararası taşıma faaliyeti ayrıca dikkate alınmalıdır.


SRC Belgesi Olmadan Araç Kullanılır Mı?


SRC zorunluluğu bulunan ticari taşımada belge olmadan yola çıkmak risklidir. Denetimde yalnız belge varlığına değil, belgenin yapılan taşıma türüne uygun olup olmadığına bakılır. Yanlış SRC türü de belge yokluğu kadar sorun oluşturabilir.


SRC Belgesi Olmadan Araç Kullanmanın Cezası Nedir?


SRC belgesi zorunlu olduğu halde uygun belge bulunmaması yaptırım doğurur. Yaptırım yalnız sürücüyle sınırlı kalmayabilir; belgesiz veya uygun belgesi olmayan sürücüyü taşıma faaliyetine çıkaran işletme de sorumluluk altına girebilir.


Bu nedenle SRC eksikliği, küçük bir evrak kusuru gibi değerlendirilmemelidir. Ticari taşımacılık yapan sürücü ve işletme için doğrudan uygunluk sorunudur.


SRC Belgesi Bulundurmama Cezası Var Mı?


Evet, belge zorunlu olduğu halde uygun SRC bulunmaması yaptırım riski doğurur. Denetimde aranan şey herhangi bir SRC değil, taşımaya uygun SRC belgesidir. Yolcu taşımacılığı için yük belgesiyle, yük taşımacılığı için yolcu belgesiyle işlem yapmak doğru değildir.


Bu yüzden “SRC’m var” demek tek başına yeterli değildir. Belgenin yapılan taşıma türüyle uyumlu olması gerekir. Denetim mantığı, yalnız belge varlığına değil belge uygunluğuna bakar.


SRC Belgesi Eksikliği Hangi Riskleri Doğurur?


İlk risk idari yaptırımdır. İkinci risk, işletmenin de aynı denetimde sorumluluk altına girmesidir. Üçüncü risk ise taşıma operasyonunun mevzuata aykırı hale gelmesidir.


Belge eksikliği sahada basit bir evrak hatası gibi görülmez. Ticari taşımacılık yapan biri için bu eksiklik, iş akışını ve denetim sonucunu doğrudan etkiler.


SRC Belgesi Kimler İçin Mecburidir?


SRC belgesi, ticari yolcu, yük, eşya, kurye ve tehlikeli madde taşımacılığında faaliyet alanına göre zorunludur. Zorunluluğun temel ölçütü, taşımanın ticari niteliği ve türüdür.


Kapsam değerlendirmesi yalnız araç adına göre yapılmaz. Asıl ölçüt, üstlenilen taşıma işidir. Doğru belge seçimi de bu noktada başlar.


SRC Belgesi Hakkında Sık Sorulan Sorular


SRC Belgesi Kimler İçin Zorunlu?


SRC belgesi, ticari amaçla yolcu, yük, eşya, kurye veya tehlikeli madde taşımacılığı yapan sürücüler için gerekir. Zorunluluk yalnız araç türüne göre değil, yapılan taşımanın ticari niteliğine ve belge kapsamına göre değerlendirilir.


SRC Belgesi Yoksa Ceza Kime Uygulanır?


SRC belgesi zorunlu olan bir taşımada uygun belge yoksa yaptırım yalnız sürücüyle sınırlı kalmayabilir. Belgesiz veya uygun belgesi olmayan sürücüyü taşıma faaliyetine çıkaran işletme de sorumluluk altına girebilir. Bu nedenle hem sürücünün hem işletmenin belge uygunluğunu kontrol etmesi gerekir.


SRC Belgesi İnternetten Alınır Mı?


Kısmen evet. Muafiyet şartını sağlayanlar, e-Devlet’teki Muafiyetli SRC Belgesi Başvuru hizmetinden başvuru yapabilir. Şartları sağlamayanlar ise yetkili eğitim kurumuna kayıt olup eğitim ve sınav sürecini tamamlar. Bu nedenle SRC belgesinin her aday için tamamen internet üzerinden alınabileceği söylenemez.


Eski Ehliyet Sahipleri İçin Süreç Farklı Mı?


Evet, farklı olabilir. Muafiyetli başvuruda ehliyet tarihi ve sınıfı önemlidir. Uygun sınıf ve tarih varsa muafiyetli başvuru yapılabilir. Muafiyet şartları sağlanmıyorsa adayın yetkili kurumdan eğitim alıp elektronik sınava girmesi gerekir.


SRC 1 Alan SRC 2’yi, SRC 3 Alan SRC 4’ü Almış Sayılır Mı?


Evet. SRC 1 belgesini alanlar SRC 2’yi de almış sayılır. SRC 3 belgesini alanlar da SRC 4’ü almış sayılır. Bu nedenle SRC 1 ve SRC 3, kendi alanlarında daha geniş kapsamlı belge türleri olarak değerlendirilir.


SRC 5 İşlemleri Ayrı Mı Yürür?


Evet, SRC 5 sürecinde ayrı hizmetler ve teknik süreçler bulunabilir. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının e-Devlet hizmet listesinde SRC 5 sınav bilgileri, kurs sorgulama ve sınav sonucu gibi ayrı ekranlar yer alır. Bu yüzden SRC 5 süreci, genel SRC akışından daha teknik değerlendirilmelidir.


Hangi SRC Belgesini Alacağımı Nasıl Anlarım?


Belge seçimi yapılırken ilk olarak taşımanın yolcu taşımacılığı mı yoksa yük/eşya taşımacılığı mı olduğu netleştirilmeli; ardından faaliyetin yurtiçi veya uluslararası kapsamda yürütülüp yürütülmeyeceği kontrol edilmelidir. Tehlikeli madde taşımacılığı varsa SRC 5 değerlendirilmelidir. Kurye faaliyeti varsa kullanılan araç, faaliyet belgesi ve taşımaya uygun SRC şartı ayrıca kontrol edilmelidir.


Sonuç


SRC belgesi, ticari taşımacılık yapan sürücüler için ehliyetten ayrı değerlendirilen mesleki yeterlilik kaydıdır. Doğru belge seçimi; taşımanın yolcu/yük ayrımı, yurtiçi/uluslararası kapsamı, tehlikeli madde veya kurye faaliyeti ve muafiyet durumu birlikte kontrol edilerek yapılmalıdır.


Başvuru öncesinde gerekli SRC türü, ehliyet uygunluğu, yaş sınırı, e-Devlet kaydı ve belge doğrulama süreci netleştirilmelidir. Yanlış belge türü seçimi yalnız başvuruyu uzatmaz; denetim ve ceza riski de doğurabilir.


Kaynaklar



Yorumlar


Uygunehliyet.com kurumsal logosu – ehliyet alma süreci ve sürücü eğitimi rehber platformu

+905316891336

"UygunEhliyet.com, Gürçelik Sürücü Kursu’nun bir parçası olarak ehliyet, SRC ve iş makinesi operatörlük belgeleri konusunda profesyonel eğitim sunmaktadır. Güvenli ve bilinçli sürücüler yetiştirmek için buradayız!"

Gürçelik Sürücü Kursu logosu – 1992’den beri profesyonel sürücü eğitimi

©2021, uygunehliyet tarafından Wix.com ile kurulmuştur.

bottom of page